kritiko sergiani

Ειρήνη Γωνιανάκη: Ποσότητα μουσικών και στιχουργών έχουμε! Η ποιότητα και ο σεβασμός μας λείπει…

 

Γράφει ο Γιάννης Θεοδωράκης

-           Ειρήνη μου καλώς βρεθήκαμε και σε ευχαριστώ πολύ που δέχτηκες την πρόσκληση μου!

 

-           Γιάννη μου αλίμονο! Δεν θα έλεγα όχι αφού είναι μεγάλη μου τιμή να τα λέω μαζί σου..

-           Θέλω να μας δυο λόγια για σένα να μας ξανά συστηθείς, να μας πεις για την καταγωγή σου και πως σε βρίσκουμε αυτήν την περίοδο...

-           Το Ειρήνη Γωννιανάκη λίγο  πολύ είναι γνωστό! Κάνω μια προσπάθεια όπως όλοι μας πάνω στην γραφή της μαντινάδας, της παράδοσης! Ότι μπορώ και εγώ! Δεν έχω τον τίτλο του μαντιναδολόγου, γιατί νομίζω ότι δεν το έχω φτάσει ακόμα. Το προσπαθώ και το παλεύω όπως όλοι που έχουν την συνείδηση της Κρήτης και της παράδοσης μας… Έρχομαι από τις Αρχάνες! Εκεί μένω τα τελευταία χρόνια!

-           Μίλησες για συνείδηση. Όσοι έχουν ακόμα συνείδηση στην παράδοση, πιστεύεις ότι χάνεται σιγά σιγά αυτή η έννοια; 

-           Νομίζω ότι χάνεται από το πέρασμα του καιρού και από τις αλλαγές. Πιστεύω ότι έχει αλλάξει ο καιρός… Ενώ βγαίνουνε πολλές μαντινάδες, πολλά παιδιά νέα ασχολούνται, λίγο ίσως να έχουν χάσει τον δρόμο τους.  Έχω ξανά πει ότι δεν υπάρχουν καλές οι κακές μαντινάδες και το υποστηρίζω αυτό! Γιατί για να γράψουμε μια μαντινάδα έχεις μια σκέψη ή κάποιο βίωμα ή κάποιο ερέθισμα. Τα νέα παιδιά έχουν διαφορετικά ερεθίσματα φαντάζομαι απ΄ ότι εμείς οι παλαιότεροι. Έχουν ζήσει διαφορετικές εποχές και ενώ ανθεί η μαντινάδα κάτι τις λείπει αυτό πιστεύω!

-           Έχεις στο βιογραφικό σου ένα υπέροχο βιβλίο με τίτλο: «Μια σκέψη ανέμη». Βγήκε το 2009 σωστά; Πήγε καλά;

-           Ναι σωστά Γιάννη μου! Δεν το πούλησα όμως. Δεν θα το βρεις σε βιβλιοπωλεία.

-           Όχι; Γιατί; 

-           Γιατί ήταν επιλογή μου! Το πλήρωσα το έβγαλα. Έδωσα μερικά επί αμοιβής στην αρχή, ελάχιστα θα έλεγα! Περισσότερο για να συγκεντρώσω το χρηματικό ποσό που ήθελε το τυπογραφείο και μετά το χάρισα!

zmgonianaki 2

-           Δυο μαντινάδες θέλω από το βιβλίο σου Ειρήνη μου !

-           Ανέμη πάλι η σκέψη μου, σε μια κλωστή δεμένη,

που ως κι αν γυρίσει απάνω σου, βρίσκεται μπερδεμένη...

Κιανένας δεν εβρέθηκε, τον άνεμο να δέσει, 

Μου δε την σκέψη δεν μπορεί, πράμα να τηνε στέσει...

Ψιλή κορφή η αγάπη σου, και η σκέψη μου μαργώνει

μα κάθε τόσο πορπατεί, το απάτητο σου χιόνι...

 Έπαψε να μ' απασχολεί, η έγνοια του σεβντά σου,

κι άρα και που στην σκέψη μου, κάνεις την πέρασα σου...

Μπελώνιασα τα λάθη σου, στης λησμονιάς βελόνι, 

του χωρισμού σου την πληγή, να ράβω όντε ματώνει...

Εγώ επαραδώθηκα, καρδιά μου στον σεβντα σου, 

κι ας λες ότι με νίκησες, εσύ με τα άρματα σου.

-           Βλέπω στο βιβλίο σου αλλά και καθώς μου μιλάς ότι η ομιλία σου είναι λίγο πιο βαριά από την δικιά μου! Σίγουρα λοιπόν δεν θα χεις κατηγορηθεί εσύ για την γραφή σου...

-           Όχι! Παρόλο που έχω γράψει κάποια τραγούδια κάνοντας ας το πούμε μια παράβαση, γράφω χρησιμοποιώ Κρητικές λέξεις! Μου αρέσει παρά πολύ αυτό. Πιστεύω ότι έχουν μια ιδιαίτερη βαρύτητα αυτές οι μαντινάδες και είναι και ποιο δύσκολες θα έλεγα στον τρόπο γραφής τους, αρκεί να τις έχεις ζήσει, να τις έχει βιώσει και να ξέρεις ποιες λέξεις θα τοποθετήσεις σωστά.

zmgonianaki 2

-           Ήσουνα ποτέ σε κάποιο Σύλλογο γραμμένη εσύ;

-           Ναι ήμουν στους ιδρυτές μισό αιώνα πριν (γέλια)! Όταν ιδρύθηκε ένας Σύλλογος μαντιναδολογων το 1988, ήταν καταγεγραμμένος με όλες τις νόμιμες διεργασίες! Ξεκίνησε από τον Βιτοροκωστα και ήμουν στα ιδρυτικά μέλη του..

-           Θέλω να μας πας στα εκείνα τα χρόνια να μου πεις τι θυμάσαι από τον τότε σύλλογο...

-           Θυμάμαι κάποιες εκδηλώσεις που κάναμε τότε και συνήθως βρισκόμασταν. Σε ένα καφενείο στην Ιερονιμακη στο Ηράκλειο, στου κυρίου Σηφάκη… Αυτό ήταν το γραφείο μας! Εκεί βγάζαμε την βραδιά μας την παρέα μας και τα καλοκαίρια κάναμε κάποιες εκδηλώσεις… Τώρα πλέον δεν είμαι σε κάποιον Σύλλογο... Μεγάλη κουβέντα όμως ο Μαντιναδολόγος και εγώ δεν μπορώ να σηκώσω αυτόν τον τίτλο στην πλάτη μου. Για μένα Μαντιναδολόγος ήταν ο Μιχαλόμπας και εκεί αρχίζουν και τελειώνουν τα πράγματα για μένα.

-           Ο κάθε ένας έχει το δικό του πρότυπο, τον άνθρωπο που αγαπάει και σέβεται..

-           Χωρίς να θέλω να απαξιώσω κανέναν έτσι; Είναι η άποψη μου και το δικό μου, «μου αρέσει» αυτό που εκφράζω...

-           Παρακολουθείς σήμερα την Κρητική μουσική Ειρήνη; Αν ναι, τι σου αρέσει στην μουσική μας; 

-           Ναι την παρακολουθώ! Μου αρέσει το ότι γίνονται πολλές δισκογραφικές δουλειές… Δεν μου αρέσει που δεν είναι όλες καλές… Γιατί; Γιατί τις περισσότερες δουλειές που θα ακούσω, τις καινούργιες. είναι σαν να ακούω σκοπούς παλιούς, με καινούργιες μαντινάδες. Δεν δουλεύουν πολύ τα νέα παιδιά… Δεν βγάζουν νέους σκοπούς! Τους βολεύει λίγο το να κλέψω ένα παλιό σκοπό… Ίσως να προσθέσουμε και μερικά νέα όργανα μέσα στο κομμάτι, να φτιάξουμε ένα πλούσιο ήχο στα αυτιά μας και δουλεύουν έτσι… Εμένα αυτό δεν μου αρέσει… Συγνώμη. Υπάρχουν παιδιά που έχουν την δυνατότητα, αρκεί να κάτσουν λίγο να δουλέψουν και να μην λένε: Ας κάνω ακόμα μια ζωντανή ηχογράφηση… Ακόμα κάτι: Μια καλή μαντινάδα αν μπει σε έναν μέτριο σκοπό χάνεται και το αντίστροφο. Βέβαια ας το κοιτάξουν αυτό να κάνουν σωστότερες επιλογές γιατί είναι κρίμα…

-           Έχεις όμως και εσύ κομμάτια στο δικό σου cd που δεν είναι παραδοσιακά...

-           Ναι έχω! Το είπα και πριν… Μάλλον δεν το τελειώσαμε. Κάνω μια παράβαση και εγώ και δεν γράφω μόνο μαντινάδες και γράφω και τραγούδια στην νεοελληνική γλώσσα... Έχω την δυνατότητα να κάνω και αυτό… Έχει αλλάξει και λίγο η εποχή σήμερα. Τα νέα παιδιά που δεν θέλουν καθαρά μόνο το παραδοσιακό. Και έτσι κάνουμε… Ας το πω το χατίρι και γράφουμε κάτι που δεν είναι καθαρά παραδοσιακό...

zmgonianaki 3

-           Υπάρχουν όμως πολλά παιδιά νέα που πάνε στα Κρητικά σήμερα...

-           Ποια Κρητικά τα νέα; Γιατί νέα Κρητικά θα πρέπει να λέγονται, γιατί τα υπηρετούν καλλιτέχνες που είναι πολύ ενθουσιώδεις πάνω στο πάλκο, που είναι επικοινωνιακοί με τον κόσμο. παραπάνω του επιτρεπτού...

-           Πάντα έτσι δεν ήταν; Ένα φεγγάρι δεν έκανε ο κάθε ένας; 

-           Ναι έτσι ήταν. ‘Ομως ένα φεγγάρι έκανε ο κάθε ένας. Όμως κάποιοι από αυτούς άφησαν όνομα όμως…. Τώρα κάνουν φεγγάρια - φεγγάρια και ξαφνικά τους χάνομαι εντελώς. Πιστεύω ότι πρέπει να δουλεύουν περισσότερο.... Ξανά λέω υπάρχουν νέοι που έχουν λαμπρό μέλλον αν δουλέψουν...

-           Δίνεις εύκολα στίχο σου για νέα δουλειά;

-           Να σου πω δεν το κυνήγησα. Παράπονο όμως δεν έχω. Τους περισσότερους καλλιτέχνες που τους έδωσα, δεν τους γνωρίζω καν… Και από τα παιδιά που συμμετέχουν μέσα στο cd μου, τα γνώρισα τότε στα στούντιο… Προηγούμενος δεν είχα επαφή μαζί τους.

-           Θες να μου πεις πως έγινε αυτή η δουλειά σου με την «Μουσική ανέμη»;

-           Έκανα ραδιόφωνο τότε δυο τρία χρόνια! Το αγαπώ το ραδιόφωνο παρά πολύ. Ήθελα να φύγω όμως… Είχα δυο εκπομπές μια ζωντανή και μια μαγνητογραφημένη… Το διακριτικά έτσι κι αλλιώς ήταν η ζωντανή και με ένα κλαδί χαμόγελο και ένα ματσάκι γέλιο που είχε λίγο παλιές ιστορίες γέλιου αλλά και επίκαιρες! Ανάλογα με τον ΡΟΗ της εκπομπής… Το δούλευα πολύ. Δεν είδα όμως την ανταπόκριση που εγώ ήθελα και έτσι σταμάτησα. Μέσα από τις εκπομπές μου λοιπόν γεννήθηκε η ιδέα να φτιάξουμε αυτήν την δουλειά. Και σου ξαναλέω ότι τα παιδιά εγώ προσωπικά δεν τα ήξερα. Τα ήξεραν από το ραδιόφωνο… Η συμμετοχή μου ήταν να δώσω εγώ στίχο. Η υπόλοιπη δουλειά ήταν δουλειά του ραδιοφώνου...

 

-           Ποσό όμορφα νιώθεις, όταν ακούς την ψυχή σου όμορφα τραγουδισμένη;

-           Νιώθεις Γιάννη μου, νιώθεις μόνο όμορφα. Αισθάνεσαι πράγματα, όχι μόνο ικανοποίηση, μια γλύκα ότι κάτι έδωσες, που μπορεί να πάει και λίγο παραπέρα και ίσως να το ακούσουν άνθρωποι που θα τους εκφράζει....

-           Υπάρχουν μελλοντικά σχέδια; Ένα βιβλίο ας πούμε;

-           Όχι άμεσα. Υπάρχει υλικό, καλώς η κακώς ξέρεις ,μια σκέψη ποτέ δεν σταματάει να σε κάνει να γράφεις! Όχι άμεσα όμως..

-           Εύχομαι να το κανείς γρήγορα το βήμα, γιατί είσαι στους ανθρώπους που έχουν να δώσουν πράγματα πολλά.

-           Ποτέ δεν λες ποτέ, αλλά προς το παρών δεν το χω σκοπό...

-           Εγώ σε ξέρω καλά ποτέ δεν ήσουν τον δημοσίων σχέσεων! Εσύ πάντα μοναχικός ο δρόμος σου, μακριά από τα φώτα..

-           Εξακολουθώ ακόμα και τώρα να έχω τρακ! Το ξέρεις και με γνωρίζεις… Δεν είναι τα φώτα για μένα...

zmgonianaki 1

-           Μου αρέσει ο τρόπος που προσεγγίζεις την μαντινάδα! Είναι όμορφος και αρκετά προσεγμένος πάντα…

-           Θα σου πω άλλη μια σκέψη μου για την μαντινάδα! Ότι μπορείς να γράψεις στίχους, μαντινάδες, όπως θέλει να το λέει ο καθένας, αρκεί να δίνεις και μια εικόνα. Όμως δηλαδή εμένα αυτό μου αρέσει! Να μπορείς να πεις μια μαντινάδα και ο άλλος που την ακούει αυτόματα να χει και να βλέπει μια εικόνα! Είναι λίγο πολύ εύκολο να βάλεις σήμερα δέκα λέξεις και να γράψεις κάτι. Το να δώσεις όμως πέρα από ένα συναίσθημα, αλλά να του δώσεις και μια εικόνα είναι μαγικό. Θυμάμαι τώρα μια μαντινάδα που λέει:

« Εμίσεψες και χάθηκε, του γέλιου το λακκάκι…»

-           Τι σκέφτεσαι; Ένα πρόσωπο που γελάει και το λακκάκι στο πρόσωπο που προκαλεί το γέλιο; 

-           «Και πόμεινε στο μάγουλο, του δάκρυ μου τ'αυλάκι ...»

-           Θέλω να με ταξιδέψεις λίγο ακόμα με τον στίχο σου Ειρήνη μου.

-           Γλυκογερμενο δειλινό,  στον ουρανό τση σκέψης,

πάντα φοβούμαι να μην ρθει, σκοτάδι και μισέψεις.

Σαν το ηλιοβασίλεμα, το κοίταγμα σου μοιάζει 

Κ' ηθελα να ‘μαι ήλιος του , την ώρα που βραδιάζει...

Η αγάπη σου με σκότωσε, μα μέχρι να ποθάνω, 

μια αναπνιά να χω να ζω, για σένα θα την βγάνω...

Βάνω την μάσκα τση χαράς, όλοι να την θωρούνε

και γέλασε τα χείλη του του δυστυχή να πούνε...

Χίλιες ευχές δεν κάνουνε, μια ψεύτικη δική σου,

κι όλη η ζωή μου κρέμεται, απάνω στην ζωή σου.

Σαν το κοπέλι που βαστά, παιχνίδι και του σπάσει, 

πονεί κι αυτός που στην ζωή, έχει αγάπη χάσει....

Ένα κοπελι έκανε, τα μάθια μου να κλαίνε, 

που έχει φτερά στους ώμους του και έρωτα το λένε...

-           Μπορώ να πω ότι σε ζηλεύω! Να ξέρεις πολύ και σε ζηλεύω, γιατί σε τραγούδησε ο Νίκος Μανίας που εγώ δυστυχώς, ενώ είχαμε μιλήσει να κάνουμε κάτι μαζί, δυστυχώς δεν προλάβαμε γιατί έφυγε....

-           Είναι η μεγαλύτερη μου υπηρηφάνειά που με τραγούδησε ο αγαπημένος μου Νίκος Μανιάς! Αν  κατάφερα αυτό, είναι το μεγαλύτερο βήμα μου....

-           Θέλω να μου πεις την ιστορία του «Ασκιανού», του τραγουδιού σου που είχες την τιμή να το πει ο Μανίας...

-           Θα την πω και μακάρι να την διαβάσουν νέα παιδιά! Θα το πω για ακόμα μια φορά ότι μεγαλύτερο έκανα ως σήμερα ήταν που με τραγούδησε αυτός ο άνθρωπος, και γιατί ήταν άρχοντας, και γιατί ήταν ο Μανιάς, και γιατί ήταν αυτό που ήταν αυτή η τεράστια φυσιογνωμία! Όταν λοιπόν κάναμε την ηχογράφηση, τον έφερε ο γιος του στο στούντιο! Ήταν προχωρημένης ηλικίας τότε και επέλεξε την μια από τις δυο που τραγουδάει στο κομμάτι. Και η δεύτερη δεν του άρεσε, δεν μπορούσε να την τραγουδήσει από την συγκεκριμένη κοπέλα… Λέει θέλω να πάρω και την δεύτερη, αφού η δουλειά είναι δικιά της δεν θα την μπερδέψουμε και θα διαλέξει η κοπέλα όχι εμείς ότι θέλει εκείνη θα μας δώσει! Εγώ ήμουν πολύ μακριά στην Βιάννο εκείνη την ώρα λόγο της δουλειάς μου, εκείνοι ηχογραφούσαν στο Ηράκλειο τότε… Με πήραν να πάω στο στούντιο τότε, αλλά δεν γινόταν…  Μιλούσαμε πάνω από μισή ώρα στο τηλέφωνο. Του είπα κάποιες μαντινάδες και έτσι διάλεξε και την δεύτερη μαντινάδα.. Εσύ έχεις κάνει πολλές δισκογραφικές δουλειές, ξέρεις πολλούς που μπορούν να το κάνουν αυτό; Αυτός ήταν ο Νίκος Μανιάς!

zmgonianaki 4

-           Πώς νιώθεις όταν δίνεις την ψυχή σου και δεν σου φέρνουν καν ένα cd; 

-           Άλλο πάλι και αυτό! Ο κάθε ένας από εμάς δεν δίνει μια μαντινάδα δίνει ένα κομμάτι της ψυχής του και αυτό θα πρέπει να σεβαστεί κάποια στιγμή. Ο κάθε καλλιτέχνης και ειδικά τα νέα παιδιά που είναι ποιο χαλαρά στο να εισπράξουν τα μηνύματα μιας μαντινάδας πολλές φορές την τραγουδάνε και δεν την καταλαβαίνουν δεν την κατανοούν, δεν θέλουν να καταλάβουν τι λέει! Μέσα απλά τους ταιριάζει σε μια μουσική και βγάζουν ένα κομμάτι αυτό είναι για κάποιους η μαντινάδα… Ενώ για μένα και εσένα είναι μια στιγμή που μας έχει πονέσει πολύ αυτή η μαντινάδα… Έχουν χαλαρώσει όλα σήμερα δυστυχώς... Είναι επαγγελματίες μουσικοί, αλλά δεν είναι καλλιτέχνες για μένα! Είναι δυο έννοιες διαφορετικές… Δεν δημιουργούν νέα μουσική, δεν γεννούν τραγούδια, απλά το μόνο που κάνουν είναι να βγάζουν χρήματα. Είναι ας το πω με μια κουβέντα ένας καλός υπάλληλος. Ποσότητα έχουμε σήμερα σε όλα! Και σε καλλιτέχνες και σε στιχουργούς… Ποιότητα δεν έχουμε σήμερα δυστυχώς.

-           Ειρήνη μου να σου ευχηθώ από καρδιάς ότι καλύτερο στην ζωή σου και σε ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο σου!

-           Γιάννη μου να σαι καλά! Να σου δίνει ο Θεός δύναμη να κανείς ότι κανείς, γιατί το κανείς καλά… Σε ευχαριστώ πολύ για την φιλοξενία σου!