Το Τυμπάκι τιμά σήμερα την Παναγία της Πυργιώτισσα

 

Ένα από τα μεγαλύτερα πανηγύρια του Τυμπακίου διαχρονικά είναι αυτό της Παναγίας της Πυργιώτισας, που γιορτάζει την Ζωοδόχο Πηγή και τιμάται σήμερα.

            Πρόκειται για μια παλιά εκκλησία που βρίσκεται στο χώρο του αεροδρομίου Τυμπακίου και που κάθε χρόνο συγκεντρώνει δεκάδες πιστούς.

Σύμφωνα με τον φιλόλογο και λαογράφο κ. Ανδρέα Λενακάκη: «Η ερμηνεία του τοπωνυμίου Πυργιώτισσα, για την οποία ουδέποτε μέχρι σήμερα ήρθησαν αμφιβολίες περί της ορθότητάς της, υποστηρίζει ότι παράγεται από τη λ. πύργος. Πρώτος προσεγγίζει ετυμολογικά το τοπωνύμιο ο Στέφανος Ξανθουδίδης: «Υπήρχεν κατά την βυζαντ. εποχήν κατά την παραλίαν του σημερινού Τυμπακίου πύργος προς άμυναν κατά των πειρατών και εξ αυτού η παρακειμένη εκκλησία της Παναγίας εκαλείτο Παναγία Πυργιώτισσα και ούτως και σήμερον ακούγεται η σωζομένη παλαιά εκκλησία. Οι Ενετοί οχυρώσαντες πλησίον πύργον και καταστήσαντες αυτόν έδραν του Καστελλάνου εδέχθησαν το εγχώριον όνομα, διαστρέψαντες μόνον αυτό εις Priotissa».

Την ερμηνεία Ξανθουδίδη αποδέχεται ο Giuseppe Gerola και Στέργιος Σπανάκης. Ο πρώτος μεταγλωττίζοντας το τοπωνύμιο το αποδίδει στα ιταλικά ως Madona turrita, «η οποία σίγουρα («certo»)» γράφει «οφείλει αυτό το επίθετο σε ένα αρχαίο πύργο που υπήρχε εκεί» και υποστηρίζει ότι «από αυτόν τον πύργο πήρε το όνομά της η εκκλησία και αυτή με τη σειρά της έδωσε το όνομα στην γύρω περιοχή, κυρίως όμως το νέο ανακατασκευασμένο φρούριο, το οποίο αργότερα χαλάστηκε και καταστράφηκε ακόμα περισσότερες φορές». Ο Σπανάκης αναφέρει ότι «λέγεται Πυργιώτισσα από ένα βυζαντινό πύργο, που ήταν εκεί κοντά, για την προστασία του τόπου από τους πειρατές. Άρα τόσο η εκκλησία με την ονομασία Πυργιώτισσα όσο και ο πύργος υπήρχαν από τη Β΄ Βυζαντινή περίοδο και τη διατήρησαν οι Βενετοί, ονομάζοντες την επαρχία Πυργιώτισσα (Priotissa)».